Miras paylaşımı konusunda en sık karşılaşılan tartışmalardan biri, ebeveynlerin sahip oldukları taşınmazları hayattayken çocuklarından yalnızca birine devretmesi.

Özellikle “Babam evi kardeşimin üzerine yaptı” şeklindeki şikayetler mahkemelere sıkça taşınıyor. Hukukta bu durum çoğu zaman “muris muvazaası” yani mirasçılardan mal kaçırma iddiası kapsamında değerlendiriliyor. Peki böyle bir durumda dava açılabilir mi ve emsal kararlar ne söylüyor?

Baba Evi Tek Çocuğa Devredebilir mi

Hukuken bir kişi hayattayken mal varlığı üzerinde tasarruf hakkına sahiptir. Yani baba veya anne, sahip olduğu evi istediği kişiye satabilir ya da devredebilir.

Ancak burada önemli bir ayrıntı bulunur. Eğer yapılan işlem gerçekte satış gibi gösterilen bağış ise ve amaç diğer mirasçılardan mal kaçırmaksa, bu işlem hukuken geçersiz sayılabilir.

Bu durum hukukta muris muvazaası olarak adlandırılır.

Emsal Yargıtay Kararları Ne Diyor

Yargıtay’ın birçok kararında şu kriterler incelenir:

• Satışın gerçek olup olmadığı

• Evin gerçek piyasa değerine satılıp satılmadığı

• Satış bedelinin gerçekten ödenip ödenmediği

• Baba ile evi alan kardeş arasındaki bakım ilişkisi

• Diğer mirasçılardan mal kaçırma niyetinin bulunup bulunmadığı

Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre:

Eğer satış gerçekte bağış niteliğindeyse ve diğer mirasçıların haklarını bertaraf etmek amacı taşıyorsa, tapu iptal ve tescil davası açılabilir.

Mahkeme işlemi iptal ederek taşınmazı miras paylarına göre yeniden tescil edebilir.

Soru – Cevap Bölümü

Babam evi kardeşimin üzerine yaptı hemen dava açabilir miyim

Evet, mirasçılar tapu iptal ve tescil davası açabilir. Ancak işlemin muvazaalı olduğunu kanıtlamak gerekir.

Bu dava ne kadar sürede açılabilir

Muris muvazaası davalarında zamanaşımı genellikle uygulanmaz. Mirasçı işlemi öğrendiği anda dava açabilir.

Kardeşimin babama baktığını söylemesi davayı etkiler mi

Evet. Eğer ev gerçekten bakım karşılığı devredildiyse mahkeme bunu geçerli kabul edebilir. Bu nedenle bakım sözleşmesi olup olmadığı incelenir.

Mahkeme neye göre karar verir

Mahkemeler şu delillere bakar:

• Tanık beyanları

• Banka kayıtları

• Satış bedelinin ödenip ödenmediği

• Taşınmazın gerçek değeri

• Aile içi ilişkiler

Dava kazanılırsa ne olur

Tapu iptal edilir ve taşınmaz miras payları oranında mirasçılara geri döner.

Bu Tür Davalarda En Kritik Nokta

Türkiye’de açılan miras davalarının önemli bir bölümü muris muvazaası davalarıdır. Ancak her kardeşe yapılan devir otomatik olarak iptal edilmez.

Mahkeme gerçek satış mı yoksa miras kaçırma mı olduğunu araştırır.

Uzmanlardan Tavsiyeler

✔ Tapu devri yapılmadan önce aile içinde açık iletişim kurulması büyük önem taşır.

✔ Eğer taşınmaz bakım karşılığı verilecekse resmi bakım sözleşmesi yapılmalıdır.

✔ Mirasçılar hak kaybı yaşamamak için gayrimenkul hukuku alanında uzman bir avukata danışmalıdır.

✔ Dava açmadan önce tapu kayıtları ve satış belgeleri mutlaka incelenmelidir.

✔ Tanıklar ve ödeme kayıtları dava sürecinde belirleyici olabilir.